መንግስት የብር ኖቶች መቀየራቸውና የባለ 200 ብር አዲስ ኖት ስራ ላይ እንደሚውል ይፋ መድረጉን  ተከትሎ መንጫጫት ተጀመሯል። አብዛኞች ውሳኔው ከመዘግየቱ በቀር የአዲስ ብር ለውጥ መደረጉን በመልካም አይተውታል። ዳንኤል ብርሃኔ ”  የብር ለውጥ መረጃ ቀደም ብሎ ስላፈተለከ ብዙ ብር ያላቸው የተለያየ አማራጭ ተጠቅመዋል። ብራቸውን ወደ ዶላር፣ ወደ ወርቅ እና ወደ ቋሚ ንብረት አዙረዋል” ሲል ለተቃውሞ ግንባር ቀደም ሆኗል።

የኢትዮጵያ ባንኮች ማኅበር ከፍተኛ አመራሮች በመግለጫቸው መንግሥት ከባንክ ውጪ እየተንቀሳቀሰ ያለውን ከ113 ቢሊዮን ብር በላይ ወደ ሕጋዊ ሥርዓት ማስገባት እንዳለበት ገልጸው፤ ለዚህም ሲባል የገንዘብ ኖት እንዲቀየር የማሳሰቢያ ምክር ለግሰው ነበር።

ማኅበሩ  በአገሪቱ ቀደም ሲል ከነበረው የአመራር ለውጥ ጋር ተያይዞ ከባንክ ውጪ የነበሩ የገንዘብ ዝውውሮች እንዳሉ አጥንቷል። በዚህ መነሻነት ብሔራዊ ባንክ በራሱ በኩል በርካታ ጥናቶችን ሲያከናውን ነበር፡፡ ሆን ተብሎ ከባንክ ውጪ ገንዘብ የሚያንቀሳቅሱ አልያም ያስቀመጡ ቡድኖች ወይም አካላት እንዳሉ ከግምት በላይ በመሆኑ፣ በባንኮች እየገጠመ ላለው የጥሬ ገንዘብ እጥረትም አንዱ ምክንያት በመሆኑ መንግስት አፋጣኝ እርምጃ ሊወስድ እንደሚገባ በባለሙያዎች ዘንድ ስምምነት ነበር።
ከባንክ ውጪ ያለው ገንዘብ ይቀንሳል የሚል ግምት ቢኖርም ከጊዜ ወደ ጊዜ እየጨመረ ቢሄድም ጉዳዩ ፖለቲካዊ ትርጉም ያለው በመሆኑ ውስጥ ውስዩን መንግስት የተለያዩ ጥናቶች አካሂዷል። በስተመቸረሻም ባለሙያዎቹ እንዳሉት፣ መንግስትም ባስጠናው መሰረት ይህን ገንዘብ ወደ ሕጋዊ የባንክ ሥርዓት ለማስገባት የገንዘብ ኖት መቀየር አስገዳጅ ሁኔታ ሆነ።
“እንዲህ ዓይነት ሐሳብ በዚህ ሰዓት መነሳት የለበትም፤ ኢኮኖሚውን ወደ ‹ቀውስ› (shock) ይከተዋል” የሚሉ አስተያየቶች ቢነሱም ከባንኮች ስርዓት ውጪ ያለውን ከፍተኛ ሃብት ወደ ባንክ ቋት ለመመለስ የብር ኖት ቅያሬ አማራጭ የሌለው ውሳኔ መሆኑ ከዛሬው የመንግስት ውሳኔ ለመረዳት ይቻላል።
በዚሁ መሰረት ዛሬ ማለዳ ላይ ጠቅላይ ሚኒስትር አብይ በቲውተር ገጻቸው ይፋ ያደረጉትን የባለ 10,50፣ 100 እና 200 ብር ኖቶች አዲስ ምስል ተከትሎ ግልጽ ባልሆነ መረጃና ትንታኔ ቅሬታ ያሰማው የትህነግ አፍቃሪና ደጋፊ ዳንኤል ብርሃኔ ” ገንዘብ ያላቸው  ብራቸውን ወደ ዶላር፣ ወደ ወርቅ እና ወደ ቋሚ ንብረት አዙረዋል” ሲል የብር ኖቱ መቀየር አግባብ እንዳልሆነ ገልጿል። ገንዘብ ያላቸው ያላቸውን ወገኖች ግን ይፋ ላደረገም። በደፈናው ግን ውሳኔው ውድቀት እንደሆነ በግል የፊስ ቡክ ገጹ ትግራይ ሆኖ ጽፏል። አያይዞም ” የኤርትራ ኤምባሲ ሰራተኞች ከፌዴራል መንግስት ቁጥጥር ውጭ ሆኖ እርስ በርስ እየተገዳደሉ ባሉበት ወቅት” ይህ መሆኑ አግባብ አይደለም ብሏል። ዜናው እውነት ስለመሆኑ ማረጋገጫ የሰጠ ህጋዊ አካል ባይኖርም የኤርትራን ኤምባሲ ጉዳይ ከብር ኖት ቅያሬ ጋር ምን እንዳገናኘው አላብራራም። አክሎም በሚስጢር ተይዞ የተወሰነን ውሳኔ ህዝብ አስቀድሞ ሊወያይበት ይገባ ነበር ሲል ህዝብ በባለሟዎች ውሳኔ ሊሳተፍ ይገባው እንደነበር አመልክቷል።

ኢትዮጵያ ነባሮቹን የ10፣ የ50 እና የ100 ብር ኖቶች ዓይነቶችን ሙሉ ለሙሉ በመተካት ለግብይት የሚሆን አዲስ የብር ኖት መጠቀም እንደምትጀምር ይፋ መሆኑን ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አህመድ ይፋ አድረገዋል። የፋና ዘገባ ያንብቡ።

Related stories   ቁልፍ ተጠርጣሪዎች በቅርቡ ይያዛሉ! ጌታቸው ረዳ ሃይለማሪያም ደሳለኝን ተጠያቂ አደረጉ

 

ነባሮቹ ኖቶች ከሚተኩት በተጨማሪ በዛሬው ዕለት የ200 ብር ኖት ይፋ እንደሆነ ነው ጠቅላይ ሚኒስትር ዶክተር ዐቢይ በፌስቡክ ገፃቸው ባወጡት መረጃ የገለፁት። የ5 ብር ኖት  ባለበት ቀጥሎ፤ ከተወሰነ ጊዜ በኋላ ወደ ሣንቲም የሚለወጥ ይሆናል ተብሏል።

እነዚህ አዲስ የገንዘብ ዓይነቶች ለሕገ ወጥ እንቅስቃሴዎች የሚደረግን ድጋፍ፣ ሙስናን እና የኮንትሮባንድ ሥራዎችን ለመቀልበስ እንደሚረዱ ተጠቁሟል።

እንዲሁም የፋይናንስ ተቋማት የገንዘብ እጥረትን ለመቋቋም እንዲችሉም ያግዛል ነው የተባለው።

ጠቅላይ ሚኒስትሩ አዲሶቹ የገንዘብ ዓይነቶች ላይ የተካተቱ መለያዎች አመሳስሎ ገንዘብ ለማተም የሚደረጉ ሕገ ወጥ ጥረቶችንም ለማስቀረት እንደሚያግዙ ገልፀዋል። አዲስ የታተሙት የብር ኖቶቹ በአካላቸው ላይ የሚገኙ የደህንነት መጠበቂያ ምልክቶች ያሉባቸው ናቸው።

እነዚህን ያላሟሉ ወይም ተመሳስለው የተዘጋጁ ገንዘቦች የያዙ ወይም የሚጠቀሙ ግለሰቦች ካጋጠሙ ለፀጥታ አካላት መጠቆም እንደሚገባ ተነግሯል።

በአሁኑ ወቅት የአዲሶቹ የብር ኖቶች አብዛኛው የህትመት ሥራ ተገባዶ በኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክ ግምጃ ቤት እንደሚገኝ ያገኘነው መረጃ ያመለክታል። የስርጭት ስርዓት እና ዕቅድ የተዘጋጀ ሲሆን፣ በሚመለከታቸው አካላት አማካኝነት እንደሚተገበር ተጠቁሟል።

በገንዘብ ቅያሬው ሂደት የጸጥታ ማስከበር አካላት ከፍተኛ ሚና እንደሚኖራቸው የተገለፀ ሲሆን፥ የሚመለከታቸው የመንግስት አካላት ከማህበረሰቡ ጋር በመተባበር ጥንቃቄ በተሞላበት መንገድ እንደሚያስፈፅሙ ተነግሯል። ለዚህም ከብሔራዊ መከላከያ ሠራዊት፣ ከብሔራዊ የመረጃ እና ደህንነት አገልግሎት እና ከፌደራል ፖሊስ የተውጣጣ ኮማንድ ፖስት ተቋቁሞ፤ ሂደቱን በበላይነት ያስተባብራል።

እንዲሁም የክልል መንግሥታት ተመሳሳይ ኮማንድ ፖስት አቋቁመው ሥራውን እንዲያከናውኑ ይጠበቃል። የገንዘብ ቁጥሮቹ በሚያጎላ መሳሪያ ሲታዩ ከጥቁር ወደ አረንጓዴ ፍሎረሰንት ቀለም እንደሚለወጡ ብሄራዊ ባንክ አስታውቋል።

ለአይነ ስውራንም የእውቅና ምልክት ያለው ሲሆን የብሩን ዋጋ በእጅ ዳሰሳ ማወቅ የሚችሉበት የደህንነት መጠበቂያ ያለው ነው። በተመሳሳይ ገንዘቡ ወደ ላይ ወይንም ወደታች ሲዞር የሚንቀሳቀስ ደማቅ የቀለም ፍንጣቂ የደህንነት መጠበቂያ ምልክት እንዳለውም ነው ተነግሯል።

የብር ኖቱ ሲዳሰስ የመጎርበጥ ስሜት እንዲሁም የኖቱ ዋጋ ይታያል። የሚሽከረከር ደማቅ ቀለም ኮኮብ አዲስ የደህንነት መጠበቂያ ክር፤ በክሩ ውስጥም NBET፣ ኢብባ እና ገንዘቡ አይኖቶች ተፅፈው ይገኙበታል ነው የተባለው።

Related stories   ኢትዮዽያ በቀጣይ አመት 10 ሺ ቶን ስኳር ወደ ኬንያ ልትልክ ነው።

ገንዘቡ ወደ ብርሃን አቅጣጫ ተደርጎ ሲታይ በላይ ላይ ከሚገኘው ምስል ፊት ለፊት ተመሳሳይ ደብዛዛ ውሃ መልክ ያለው ምልክት እንደሚታይ ተጠቁሟል።

የብር ኖቶቹ በብርሃን አቅጣጫ ሲታዮ ኳስ መሳይ ምልክት ከኖቶቹ በስተኋላ ካለው ተመሳሳይ ምልክት ጋር በፍፁም ትይዩ ሆነው በአንድ ቦታ ላይ ያርፋሉ። እንዲሁም አንበሳው ምስል ራስ ላይ አልትራቯዮሌት ጨረር ሲበራበት ወደ ቢጫነት የሚለወጥ ፍሎረሰንት ምልክት አለው ተብሏል።

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *